20 Mayıs 2026 tarihinde ABD Başkanı Donald Trump’ın Pekin ziyareti sonrası gözler bu defa Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile Çin lideri Xi Jinping’in bir araya geleceği görüşmeye çevrildi. Ancak uluslararası diplomasi çevrelerinde dikkat çeken yalnızca bu iki liderin verdikleri mesajlar değil, aynı zamanda Çin’in Trump ve Putin için uyguladığı farklı karşılama protokolleriydi. Karşılama törenlerinden askeri seremonilere, kullanılan diplomatik sembollerden imzalanan anlaşmaların kapsamına kadar birçok ayrıntı, Çin’in Washington ve Moskova ile ilişkilerinde farklı stratejik derinlikler taşıdığı yorumlarına neden oldu.
Çin devlet medyasının verdiği bilgilere göre, görüşmeler Çarşamba günü başlamıştı. Putin, Pekin’deki Büyük Halk Salonu önünde Xi Jinping tarafından karşılandı. Rus medyasında yayımlanan görüntüler, iki liderin kırmızı halıda yürüdüğünü ve askeri bandonun iki ülkenin milli marşlarını çaldığını gösterdi. Putin, görüşmenin açılışında Rusya ile Çin arasındaki iş birliğinin ‘güçlü ve olumlu bir şekilde ilerlediğini’ belirtti. “Olumsuz uluslararası koşullara rağmen ekonomik ve stratejik iş birliğimiz güçlü bir ivme kazanıyor,” dedi. Xi Jinping ise Moskova ile Pekin arasındaki ilişkiyi ‘sarsılmaz’ olarak tanımladı. Xinhua haber ajansına göre Xi, Putin’e şu şekilde seslendi: “Zorluklara ve sınamalara rağmen, siyasi güvenimizi ve stratejik koordinasyonumuzu kararlılıkla derinleştirmeyi başardık.”
Orta Doğu’daki çatışmalara da değinen Xi Jinping, savaşların yeniden başlamasının ‘doğru olmayacağını’ belirterek kapsamlı bir ateşkes çağrısında bulundu. Xinhua’nın haberine göre Xi, “Kapsamlı bir ateşkes son derece acildir. Çatışmaların yeniden başlaması daha da sorunlu ve müzakerelerin sürdürülmesi büyük bir önem taşıyor,” ifadelerini kullandı.
El Cezire muhabiri Katrina Yu, Putin’in ziyareti ile Trump’ın yakın zamanda tamamladığı Çin ziyaretinin atmosfer açısından oldukça farklı olduğunu vurguladı. Yu, Putin’in Çin-Rusya dostluğunun 25. yılını kutlamak amacıyla Pekin’de bulunduğunu ifade etti. Ayrıca, bu ziyaretin mevcut koordinasyon ve iş birliğini derinleştirmeye odaklandığını belirtti. İki liderin Orta Doğu ve Ukrayna’daki gelişmeleri ele alması bekleniyor; Xi Jinping’in Trump ile yaptığı son görüşmedeki konuları Putin’e aktaracağı öngörülüyor.
Putin’e Pekin ziyareti sırasında birçok Rus iş insanı ve üst düzey hükümet yetkilisi eşlik ediyor. Kremlin, iki liderin ekonomi, turizm, eğitim ve enerji gibi alanlarda yaklaşık 40 farklı anlaşma imzalayacağını açıkladı. El Cezire’ye göre Putin için en kritik konulardan biri enerji güvenliği olacak, zira Rusya, Ukrayna savaşı sonrası Avrupa’ya yaptığı doğalgaz satışlarının büyük ölçüde durması nedeniyle ciddi bir gelir kaybı yaşıyor. Moskova yönetiminin, savaşın beşinci yılına girdiğimizde Çin pazarına daha fazla ihtiyaç duyduğu değerlendiriliyor.
Trump ve Putin’in Pekin’deki ziyaretleri arasında dikkat çeken 5 temel fark ise şöyle sıralanabilir:
1. **Karşılama Protokolleri**: Donald Trump’ı Pekin’e inişinde Çin Devlet Başkan Yardımcısı Han Zheng karşılarken, Vladimir Putin’i Çin Dışişleri Bakanı Wang Yi karşıladı. İlk bakışta Han Zheng’in makamı daha üst düzey görünse de, Wang Yi’nin dış politika ve stratejik koordinasyon açısından daha etkili bir figür olduğu düşünülebilir.
Bu farklar, Çin’in her iki ülke ile olan ilişkilerinin dinamiklerini ve stratejik önceliklerini gözler önüne seriyor.
About the Author
