Çanakkale Savaşları sırasında elde ettiği zaferlerle savaşın seyrini değiştiren 57. Alay Komutanı Yarbay Hüseyin Avni Bey’in, savaş döneminde eşine yazdığı mektup, torunu Hüseyin Avni Tanman’a miras olarak kaldı. Tanman, mektubun içeriği hakkında şu bilgileri paylaştı: “Mektupta 18 Mart Deniz Harbi’nden bahsediliyor. Düşmanın denizden hiçbir başarı sağlayamadığını ve karadan asker çıkartmaya cesaret edemediğini ifade ediyor. ‘Bunlar bizim için eğlenceden farksız. Çıkan askerleri de top ve tüfekle geri püskürtüyoruz’ diyor.”
56. Alay, Çanakkale Kara Savaşları sırasında düşman kuvvetlerinin karaya çıkışını engelleyerek savaşın kaderini tayin etti. Bu önemli alayın komutanı olan Hüseyin Avni Bey’in savaş esnasında eşine yazdığı mektuplar, aile mirası olarak torunu Hüseyin Avni Tanman’a geçti. Tanman, dedesinden kalan hatıraların büyük bir anlam taşıdığını belirterek, “Bana göre en değerli miras, dedemin 111 yıl önce 23 Nisan’da yazdığı mektup. 57. Alay’ın cepheye intikal ettiği yolu takip ederek dedemin izinde bir yürüyüş gerçekleştirdim. Buralar, dedemin mektubunda bahsettiği gibi bir cennet bahçesi. Bugün burada onların sayesinde varız, hepsinin ruhu şad olsun” dedi.
Tanman, mektubun içeriğinde dikkat çeken bazı detaylar olduğunu vurguladı: “Dedemin 23 Nisan tarihli mektubunda ailemin ekonomik durumu ve maaşını almadığı konulara sıkça değiniyor. Ayrıca, Bigalı’daki ordugahını ‘cennet bahçesi’ olarak tarif ediyor; çadırının eteğinin rüzgarda sallandığını, çevresindeki yemyeşil tarlaları ve akarsuyun başındaki güzellikleri anlatıyor. Askerlerin çamaşır yıkadığını ve güneşte kurutmak için serdikleri elbiselerin bir çiçek tarlasını andırdığını ifade ediyor. Ayrıca, öğle saatlerinde üzerlerinden dört düşman uçağının geçtiğini ve bunları tüfekle uzaklaştırdıklarını yazıyor. O gün aynı uçakların Eceabat’ı bombaladığını belirtiyor.”
Tanman, mektupta 18 Mart Deniz Harbi’ne de değinildiğini belirterek, “Düşman denizden bir şey başaramadı. Karadan da asker çıkartmaya cesaret edemedi. Ama biz bunları eğlenceli bir durum olarak görüyoruz” ifadesini kullanıyor. Mektup, ailenin ekonomik sıkıntılarını dile getirirken, “İnşallah bu yıl rahat edeceksiniz, maaşlarınızı tam alacaksınız” gibi ifadelerle sona eriyor.
25 Nisan sabahında 57. Alay’ın Anzak çıkartmasını engellemek üzere harekete geçtiğini söyleyen Hüseyin Avni Tanman, “Önce Kocaçimen Tepesi’ne, ardından Conkbayırı’na doğru hücuma geçtik. O tarihten sonra ailemizin elinde Hüseyin Avni Bey’den maalesef başka bir mektup yok. Yazamadı ya da cepheden yazdığı mektuplar, 1918’de İstanbul’daki evimizin yanması nedeniyle bize ulaşmadı. Ancak telgrafı ulaşmış durumda.” şeklinde konuştu.
About the Author
