Son yapılan bir araştırmaya göre, yer kabuğu derinliklerinden gelen önemli bulgular, Afrika kıtasının jeolojik yapısının büyük bir değişim sürecine girdiğini gösteriyor. Oxford Üniversitesi’nden Profesör Mike Daly liderliğindeki ekip, Kafue Rift bölgesinde yer alan sıcak su kaynaklarını inceleyerek, yer kabuğunun altındaki erimiş manto tabakasının yüzeye ulaştığını ve bu durumun kıtanın ikiye bölünmesine yol açabileceğini ortaya koydu.
Yaygın olarak bilinenin aksine, bu parçalanma sürecinin Kenya’dan değil, Zambiya’nın güneyindeki bölgelerden başladığı kaydedildi. Araştırma, Frontiers in Earth Science dergisinde yayınlandı ve bu alandaki önemli bilimsel bulguları içeriyor. Elde edilen veriler, jeotermal kaynaklardan toplanan gazların izotopik analizine dayanmaktadır. “Köpüren tabanca” olarak adlandırılan bu yöntemle elde edilen sonuçlar, yüzeyin 40 ila 160 kilometre derinliğindeki erimiş manto sıvılarının doğrudan yüzeye ulaştığını ve kabuk tarafından kirletilmediğini gösteriyor.
Bu durum, Kafue Rift fay sınırının sadece bir çatlak değil, aktif bir plaka sınırı haline geldiğinin kanıtı. Ayrıca, bu erken dönem parçalanma sürecinin ekonomik açıdan büyük bir potansiyele sahip olduğu vurgulanıyor. Olgun rift sistemlerine göre daha yönetilebilir ve temiz iç ısı kaynakları sunan bu süreç, kirlenmemiş helyum ve hidrojen varlığı ile birlikte tıp, havacılık ve ileri teknoloji sektörleri için yeni fırsatlar yaratıyor.
Uzmanlar, Afrika’nın hangi noktalarından parçalanacağı konusunda uzun süredir Kenya’daki Büyük Rift Vadisi’ni mercek altına alıyordu; ancak bu yeni çalışma Zambiya’yı ön plana çıkarıyor. Profesör Daly, Kafue ve çevresinin Güneybatı Afrika Rift Bölgesi’nin, parçalanma için daha düşük bir direnç eşiğine sahip olduğunu belirtiyor. Yani Afrika, Kenya’nın ötesinde Zambiya boyunca daha kolay bir şekilde parçalanabilir.
Oxford Üniversitesi ekibi, manto bağlantısının yerel bir anomali mi yoksa Afrika genelinde bir sürecin başlangıcı mı olduğunu belirlemek amacıyla daha geniş kapsamlı bir araştırma yürütmeye başladı. Zambiya’daki sıcak su kaynaklarından çıkan her kabarcık, aslında kıtanın yavaş ama sarsılmaz bir şekilde parçalanışını simgeliyor. Geleceğin jeolojik haritaları, Zambiya’nın derinliklerinde şekillenmeye devam ediyor.
About the Author
